AKDENİZ


Günümüzde, ALP dağlarının doğu uzantısı TOROSLAR ; Batı da Beydağları ( 3086mt), orta da Davraz Dağı (2637mt), doğu ya uzanan Olimpos Tahtalı zirvesi(2635mt) ile geçit vermeyen dağların tam aksine; Dünya da İlk on yürüyüş (trekking)  rotası arasında yer alan Fethiye ( Telmesos) den başlayıp, Antalya (phaselis) da tamamlanan Likya yolu parkuruna sahiptir...Bir zamanlar kültür ve ticaret in zirve yaptığı Medeniyetler; Likyalilar, Spartalilar, Olimposlular; Savaşçı, savunmacı, denizci ve dişli toplumsal yapısı ile tıpkı milattan önce olduğu gibi bugün de insanlığın paylaamadigi bir Akdeniz coğrafyasını oluşturmaktadırlar...

Beydağları ve Aladaglar in ; Kimi zirve de, kimileri ise; eteklerindeki denize sıfır noktasında yerleşmiş ; Tlos, Telmessos, Xanthos, Pınara, Letoon, Patara, Myra, Sagalasos, Termessos, Phaselis gibi sayıları kırk i bulan kentleri; Tarihteki ilk birleşmiş milletler Likya birliğini kurmuşlardır.

Dalgalanan deniz değil, tarihtir;
Eteğinde ormanın, dağın, taşın, kayanın;
Hem zor görmeyene Antalya' yi anlatmak
Hem övgüye eyvallahi yok Antalya nin...

Şairimiz inde bahsettiği gibi Akdeniz kıyıları ni nakış gibi işleyen; Antalya nin ilçeleri; Finike, Demre, Kaş, Kalkan, Fethiye bugün Anadolu da başta Naranciye olmak üzere tarımsal ürünleri ve seracılığı; ️ Güneş in hiç eksilmedigi ve medeniyet i çağrıştırdığı için "lsik ülkesi" olarak adlandırılmaktadır...

lsik ülkesi Likya uygarlığı Anadolu nun öz halkı dir. Sarp Toros dağlarının eteklerinde Akdeniz güneşi ile beslenen halk güçlü, çetin ve sonuna kadar mücadele eden inatçı savaşçılar yetiştirerek, Akdeniz den Truva ya kadar Anadolu'nun özgür kimliğine kim saldırı yapmış sa karşılarında onları bulmuştur. Likyalilar in en vazgeçilmez karakteristik özellikleri ise özgürlükleri ve yaşadıkları topraklara bağlılıkları olmuştur.
Persler, Anadolu daki kentleri istila edip son olarak Likya bölgesine saldırdıkların da  benzeri görülmemiş bir özgürlük mücadelesi ile karşılaşmışlardir. Harpagos M.O. 546 ordusuyla başkent Xanthos u kusatinca;  yöre halkı  kendinden sayıca çok üstün bu orduyla yiğitçe savaşır, fakat;! Yenilecegini anlayınca kent e geri çekilerek, Erkekler eşlerini ve çocuklarını esir düşmektense kendi leri öldürürup; ardından da tüm kenti ateşe vererek düşmana tekrar saldırırlar ve savaşarak ölürlerdi. Bu olay dan sonra savaş esnasında kent te olmayan ve hayatta kalanlar la kent tekrar kurulmuştur. Ama yüzyıllar boyu Likya toprakları na yönelik saldırıların arkası kesilmedi. Çünkü değerli keresteler bu dağlar daydi. En önemlisi Ege ve Akdeniz e sahip olmanın yolları Likya limanların dan geçiyordu. Büyük İskender in ardından komutanları bölgeyi yüz yıl yonettiler.Bu zamanda Halk kendi konuştukları Luvi kökenli Likya dilini unutarak yunanca yi benimsemiş lerdir. Bütün bu mücadele den yorulan Likya kentleri birleşerek patara merkezli likya birliğini kurarak ;Tarihte İlk birleşmiş milletler patara da demokratik yönetim biçimi altında toplanmışlar dir. Likya birliği yirmi üç kentten oluşmaktaydı. Birliğin demokratik yapıda üç oy hakkına sahip altı kenti vardı. Bunlar; Xanthos, Patara, Tlos, Pınara, Myra, Olympos.
M.O. 46 da Roma ile Likya arasında yapılan protokol de Likyalilar Roma imp.nun düşmanlarına hiçbir yardımda bulunmayacak tır. Fakat Ceasar in ölümün den sonra; Senato Brutus u sürgün eder. Brutus önüne gelen tüm kentleri yağmalama ya başlar. Xanthos u kusatinca Likyalilar anlaşma ya uyarak karşı koyarlar ama yenilecek lerini anlayınca beşyüz yıl önce Atalarının Persler karşısında yaptığının aynısını yaparlar. Kenti ateşe vererek intihar ederler. Yangından kurtulanlar Roma li komutan Marcus Antonius un yardımı ile şehir küllerinden yeniden doğar... Likya Anadolu da Roma eyaleti olan en son bölge olarak tarihe bir kez daha adını yazdırır...

Likya bugün de vazgeçilmeyen keşif ve yürüyüş rotası olarak adından sıkça bahsettirmektedir. Fethiye Saklıkent Eşen çayı;  oluşturduğu Xanthos vadisinde, onlarca Likya kentine yaşam vermiştir. Akdeniz in üç K ' si ; Kekova, Kaş, Kalkan hem turistik hem de stratejik konumu ile bölgenin en çok merak edilen yerleşim yerlerinin başında gelir.

Anadolu nun güneybatı coğrafya sında geçmişten günümüze kültür ve medeniyetin birbirinden hiç kopmayan demokratik dört önemli komşu bölgesi;  Likya , Pisidia, Pamphylia ve Kilikya bugün aynı çatı altında; AKDENİZ Bölgesi olarak yerini alır.

14 yorum


  • Hasann

    Resmen kendimi orada hissettim ben böyle mükemmel bir anlatım görmedim tebrik ederimmm 💯💯


  • Erdinç

    Okuyarak orada olmayı yaşattığın için çok teşekkür ederiz abi mükemmel 👍👍


  • Erdinç

    Okuyarak orada olmayı yaşattığın için çok teşekkür ederiz abi mükemmel 👍👍


  • Özgür

    Harika bilgiler emeğine sağlık abicim 😃👏🙏


  • Hasan

    Mükemmel adeta gezmiş gibi oldum bayıldım 😍💯 muhteşem 🤭🤭


Yorum yapın